constitutionele monarchie met een parlementair stelsel
Staatshoofd
koning Syed Sirajuddin
Regeringsleider
Abdullah Ahmad Badawi
Geografie
Oppervlakte
330.113 km2 (7,9 x Nederland)
Hoofdstad
Kuala Lumpur
Tijdsverschil
+7 uur (wintertijd), +6 uur (zomertijd)
Bevolking
Bevolkingsaantal
26,1 miljoen (schatting 2005)
Bevolkingsgroei
2,1 procent (gemiddelde 2001-2005)
Taal
Bahasa
Malaysia
Religie
islam, boeddhisme
Economische indicatoren
Bbp
130,6 miljard
US
dollar (2005)
Bbp per hoofd van de bevolking
5.000 US dollar (schatting 2005)
Reële groei bbp
5,3 procent (2005)
Stijging consumentenprijzen
3,0 procent (2005)
Munteenheid
Maleisischeringgit (MYR)
1 euro = 4,68 ringgit;
3,72 ringgit = 1 US dollar (koers
10 oktober 2006)
Buitenlandse
handel
Totale invoer in Maleisië (CIF)
105,2 miljard US dollar (2004)
Totale uitvoer uit Maleisië (FOB)
126,5 miljard
US
dollar (2004)
Uitvoer uit Nederland naar Maleisië
463,7 miljoen euro (voorlopige cijfers 2005)
Invoer in Nederland uit Maleisië
4,1 miljard euro (voorlopige cijfers 2005)
Voornaamste handelspartners
invoer uit: Japan, Verenigde Staten, Singapore, China
uitvoer naar: Verenigde Staten, Singapore, Japan, China
Bron: EIU, CBS, CIA
Maleisië: geografie en klimaat
Geografie
Maleisië bestaat uit twee delen die worden gescheiden door de Zuid-Chinese Zee.
Het westelijk deel van Maleisië, met de hoofdstad Kuala Lumpur, grenst in het
noorden aan Thailand en in het zuiden aan Singapore. Op 650 kilometer
afstand, op de noordwestelijke kust van het eiland Kalimantan (Borneo), ligt
het oostelijk deel van Maleisië. Hier grenst het land aan Indonesië en omsluit
het Brunei. Twee deelstaten van Maleisië bevinden zich op dit oostelijke
gedeelte, Sabah en Sarawak. De overige elf deelstaten bevinden zich in het
westen van Maleisië.
Het westelijk deel van Maleisië wordt in tweeën gesplitst door een bergketen
die loopt vanaf de grens met Thailand naar het zuiden. Ook het binnenland van
de deelstaten Kelantan, Terengganu en Pahang is bergachtig. Als gevolg van deze
bergen en de hevige regenval kent Maleisië vele rivieren. De deelstaten in het
oostelijk deel kennen een soortgelijk landschap, maarde rivieren zijn
daar langer en de bergen hoger. De Gunung Kinabalu is met 4.101 meter de hoogste
berg van Zuidoost-Azië. Een groot gedeelte (ongeveer 70 procent) van het
Maleisische grondgebied wordt bedekt door tropisch regenwoud.
Klimaat
Maleisië kent een tropisch klimaat met temperaturen die variëren van 22°C tot 33°C. Het
jaargemiddelde ligt op ongeveer 26°C. De vochtigheidsgraad schommelt rond 80
procent. Het is gedurende het gehele jaar warm en vochtig, maar de heetste
maanden zijn april en mei. December is de koudste maand, juli is de droogste
maand. Het klimaat wordt sterk bepaald door moessons uit het noordoosten en het
zuidwesten. De periode van de moesson uit het noordoosten loopt van medio
november tot maart en heeft voornamelijk invloed op het oostelijk deel van
Maleisië. De moesson uit het zuidwesten beïnvloedt het klimaat van mei tot
september. De intervalperiode wordt gekenmerkt door hevige regenval. De moesson
uit het zuidwesten brengt een drogere periode met zich mee voor vrijwel het
gehele land. Hierbij moet opgemerkt worden dat, afhankelijk van de ligging, de
klimatologische omstandigheden per regio nogal kunnen verschillen.
Tijdzone
Het is
in Maleisië 7 uur later dan in Nederland, in de zomer 6 uur. In de
deelstaten Sabah en Sarawak in het oostelijk deel van Maleisië is het 8
uur later,
in de zomer 7 uur.
Maleisië: bevolking
Bevolking
Halverwege 2006 telde Maleisië bijna 26,8 miljoen inwoners. Zo’n 80 procent van
de bevolking woont op het schiereiland (het westelijk deel van Maleisië). De
bevolking bestaat voor 93,4 procent uit Maleisiërs. Tot deze bevolkingsgroep
rekent men de Bumiputra's, ofwel 'zonen van het land' (61,4 procent), de
Chinezen (23,7 procent), de Indiërs (7,1 procent) en nog 1,2 procent
'overigen'. Niet-Maleisiërs maken 6,6 procent van de bevolking uit. De grootste etnische groeperingen van Sabah zijn de Kadazan
Dusun en Bajau. In de deelstaat Sarawak behoren de Ibans tot de inheemse
bevolking.
Er bestaat in Maleisië nog altijd een zekere spanning tussen de Bumiputra's en
de Chinese en Indiase bevolkingsgroepen. Een programma van positieve
discriminatie moest de 'Bumi's' - voornamelijk boeren - de gelegenheid geven
hun achterstand in te lopen op de machtige en succesvolle Chinezen.
Buitenlandse bedrijven die actief zijn op de Maleisische markt ondervinden op
veel terreinen invloed van de expliciete 'gelijkheidspolitiek'. Ze moeten
bijvoorbeeld 'Bumi's' opnemen in hun directie.
Bevolkingsopbouw naar leeftijd, 2005 (in procenten):
0-14 jaar
32,6
15-64 jaar
64,2
65 jaar en ouder
4,2
Bron: EIU 2006
Samenleving
De islam is de staatsgodsdienst, maar iedereen heeft het recht een andere
godsdienst te belijden. Ruim 60 procent
van de bevolking is moslim. Overige godsdiensten die de Maleisiërs aanhangen
zijn het boeddhisme, hindoeïsme, christendom, confucianisme, taoïsme en andere
traditionele Chinese religies.
De officiële taal is het Bahasa Malaysia. Engels wordt echter veel en
vrij goed gesproken, behalve in de staten Sabah en Sarawak. Ook andere talen,
zoals Chinese dialecten en Tamil, worden veelvuldig gesproken. In Sabah en
Sarawak wordt door de inheemse bevolking respectievelijk Banjar en Iban
gesproken. Circa 93 procent van de bevolking kan lezen en schrijven. De
overheid hecht een groot belang aan onderwijs; het is de grootste kostenpost op
het overheidsbudget.
Gezondheidsvoorzieningen zijn, vooral in de grote steden, over het algemeen van
een goed niveau, zeker ten opzichte van diverse andere Aziatische landen. Op
het platteland heeft echter niet iedereen toegang tot de meest elementaire
voorzieningen, zoals schoon leidingwater.
Urbanisatie
Maleisië heeft een relatief lage bevolkingsdichtheid met gemiddeld 77 inwoners
per vierkante kilometer. Er zijn geografisch echter grote verschillen; zo kent
het schiereiland een hoog inwonertal en zijn de staten op Borneo dunbevolkt. De
laatste decennia heeft de verstedelijking doorgezet. In 1970 woonde slechts
28,8 procent van de bevolking in steden, in 1995 was dat 55,1 procent en in
2003 was dat aantal opgelopen tot 62,5 procent.
Voornaamste steden en bevolkingsaantal 2002
Kuala Lumpur
1.367.000
Johor Bahru
724.000
Klang (Kelang)
632.000
Ipoh
601.000
Petaling Jaya
460.000
Bron: EIU 2006
Maleisië: bestuurlijke organisatie
De federatie van
Maleisië is een onafhankelijke bondsstaat binnen de Britse Commonwealth. De
hoofdstad Kuala Lumpur en het eiland Labuan zijn federale gebieden. Negen van
de dertien deelstaten worden geregeerd door vorsten ('rulers'), die meestal de
titel van sultan dragen. De negen heersers kiezen uit hun midden het
staatshoofd, de koning van Maleisië, ofwel Yang di-Pertuan Agung, die vijf jaar
aanblijft. De koning benoemt de minister-president en de rechters van de federale
gerechtsinstellingen en de Hoge Raad. Hij kan een besluit tot ontbinding van
het parlement tegenhouden en voert het oppercommando over het leger. Alle
overheidsbesluiten in Maleisië worden genomen in zijn naam, hoewel deze
besluiten formeel slechts kunnen worden genomen na overleg met het kabinet of
het parlement.
Elke deelstaat heeft een eigen grondwet, kabinet en parlement. Onder de
jurisdictie van de deelstaten vallen in principe alle aangelegenheden die niet
expliciet op nationaal niveau worden beheerd of uitgevoerd. De verdeling van
wetgevende, uitvoerende en rechterlijke macht is op deelstaatniveau gelijk aan
die op het nationale niveau.
Wetgevende macht De wetgevende macht berust bij het parlement. De deelstaatparlementen
bestaan uit één kamer. Het parlement van de republiek bestaat uit twee kamers:
de Senaat (Dewan Negara) en het Huis van Afgevaardigden (Dewan Rakyat). De
Senaat telt 69 leden, waarvan er 26 worden gekozen
door de deelstaten. De overige 43 leden worden benoemd door de koning. De
zittingstermijn voor een senator bedraagt drie jaar. De 219 leden van het Huis
van Afgevaardigden worden gekozen via algemene verkiezingen, waarbij iedere
deelstaat een vast aantal parlementsleden krijgt toegewezen. De algemene
verkiezingen voor het Huis van Afgevaardigden vinden in principe elke vijf jaar
plaats, tenzij dit Huis door de minister-president eerder wordt ontbonden.
Uitvoerende macht De uitvoerende macht ligt in handen van het kabinet, onder aanvoering
van de minister-president.
De volgende nationale verkiezingen worden gehouden in april 2009.
Rechterlijke macht Het justitiële systeem in Maleisië bestaat op nationaal niveau uit
twee
Hooggerechtshoven, één voor het schiereiland Maleisië en één voor Sabah
en Sarawak.
Boven deze Hooggerechtshoven staat het Federale Gerechtshof. Dit hof is
met name bevoegd in aangelegenheden als conflicten tussen de
federale staten en conflicten tussen een staat en de federatie zelf.
Daarnaast
beschikt het over speciale bevoegdheden met betrekking tot de
interpretatie van
de grondwet.
Regionaal bestaat het justitieel systeem uit
zogenoemde 'Session Courts' en 'Magistrates Courts'. Beide kunnen zowel civiele
als strafrechtelijke zaken behandelen, maar moeten zich beperken tot de minder
ernstige zaken.
De rechters van de Hooggerechtshoven, het Federale Gerechtshof en de 'Session
Courts' worden benoemd door de koning; die van de 'Magistrates Courts' worden
aangesteld door het hoofd van de deelstaat waarin zij zijn gevestigd.